Taksim Meydanı'na bir Atatürk heykeli dikilmesi düşüncesi 1925 yılının yaz aylarında ortaya çıktı. Meydanda yapılan modernleşme çalışmaları sırasında Şehremini Emin Erkul, Beyoğlu halkının meydana bir Atatürk heykeli dikmek istediğini ifade etti. Anıt çalışmaları ve seçimi için "Abide Komisyonu" meydana getirilirken komisyonun ilk toplantısı 9 Ağustos 1926'da yapıldı, hemen ardından anıt için yardım çalışması başlatıldı. Anıt, İtalyan heykeltıraş Pietro Canonica'ya sipariş edildi. Canonica, 21 Ekim 1926'da Türkiye'ye girerek Taksim Meydanı'nı gördü, incelemelerde bulundu. Abide Komisyonu ve Atatürk ile görüşmeler gerçekleştirerek Anıt'ı tasarladı. Yapımı için halkın 122 bin 800 lira bağışta bulunduğu Anıt, 165 bin liraya mal oldu. Dolayısıyla Anıt'ın masrafı büyük oranda halk tarafından karşılandı.

Taksim Cumhuriyet Anıtı, 8 Ağustos 1928'de gerçekleştirilen resmi bir törenle açıldı. Anıt'ın bir cephesinde Kurtuluş Savaşı'ndan bir sahne yer alırken diğer cephesinde Atatürk ile İnönü fraklı ve Fevzi Çakmak askeri kıyafet içinde görünür. Arkalarında Sovyetler Birliği'nin desteğini ifade eden iki Sovyet generali, onların arkasında fötr şapkalı bir kentli, kasketli bir köylü, genç ve yaşlı insanlar, askerler ve en arkada bayrak tutan bir asker vardır. Tüm bu figürler Cumhuriyet ve devrimleri temsil eden bir sahne meydana getirir. Kaidenin bir yanında peçeli bir kadın Osmanlı'yı, diğer yanında yüzü açık bir kadın Cumhuriyet'i temsil eder. Atatürk, bu Anıt'ta Kurtuluş ve Kuruluş'un önderi olarak kabul edilir. Kurtuluş ve Kuruluş süreçlerindeki kitlesel kalıtım ve destek, halktan figürlerle gösterilir.